Dagelijkse geldzaken · Betalen & Creditcards
Buy Now, Pay Later: handig of een valkuil?
De risico’s van achteraf betalen en hoe je grip houdt op je uitgaven.
Waarom buy now, pay later: handig of een valkuil? belangrijk is
Buy Now, Pay Later (BNPL) services als Klarna, Afterpay en PayPal Later zijn enorm populair geworden. Ze bieden flexibiliteit: je krijgt je aankoop meteen en betaalt in termijnen zonder rente. Maar deze schijnbare voordelen kunnen gevaarlijk zijn. BNPL maakt het makkelijker om meer uit te geven dan je eigenlijk kunt dragen, verbergt de werkelijke kosten van schulden, en kan je in een vicieuze cirkel van impulsief winkelen brengen. Op deze pagina leggen we uit hoe BNPL precies werkt, wat de echte kosten en risico's zijn, en hoe je slim ermee omgaat zonder in schulden te verzanden.
Belangrijkste aandachtspunten bij buy now, pay later: handig of een valkuil?
- Hoe BNPL werkt: je betaalt een aankoop in 3, 4 of meer termijnen zonder rente, meestal via een app. De winkelier betaalt een commissie aan de BNPL-provider. Dit voelt gratis voor jou, maar vergroot de neiging om meer te kopen.
- Rente en verborgen kosten: hoewel de basisservice vaak renteloos is, betaal je wel boetes bij te late betaling (€10-25 per termijn), en sommige aanbieders voegen achteraf toch rente toe als je niet op tijd betaalt.
- Schulden stapelen zich op: omdat je meteen met meerdere BNPL-diensten kunt betalen, kan je snel een netwerk van schulden opbouwen waarvan je het totaal kwijt bent. Makkelijk €200 hier, €300 daar, en plots ben je €1.500 schuldig.
- Impact op je kredietwaardigheid: BNPL-transacties verschijnen soms niet op je creditscorerapport, totdat je achterraakt met betalen. Dan raakt je score plotseling beschadigd.
- Impulsaankopen nemen toe: onderzoeken tonen aan dat BNPL je veel vaker doet kopen dan nodig is, vooral bij jongeren. De psychologische drempel van betalen verdwijnt.
- Geen echte bescherming: ter plaatse betalen geeft je meer consumentenbescherming dan BNPL. Als het product niet aankomt of anders is, is terugbetaling lastiger.
Stap-voor-stap aan de slag met buy now, pay later: handig of een valkuil?
- 1.Vraag jezelf af of je het echt nodig hebt: Stop voor elke BNPL-aankoop en wacht 48 uur. Zou je het nog willen kopen als je het geld nu volledig uit je rekening moet halen? Zou het normaal in je budget passen?
- 2.Zet een BNPL-limiet: besluit per maand hoeveel je maximaal via BNPL gaat uitgeven (bijvoorbeeld €100) en track dit in je budget. Dit voorkomt ongecontroleerde stapeling.
- 3.Check de termijnschema's: schrijf de exacte betaaldatums op. Zet herinneringen in je agenda zodat je nooit een termijn mist. Een enkele gemiste betaling kost je €10-25 én je score.
- 4.Track je totale BNPL-schuld: maak een Excel-sheet met alle openstaande BNPL-schulden, bedragen en vervaldatums. Dit geeft overzicht en voorkomt verrassingen.
- 5.Gebruik BNPL alleen voor noodaankopen: reserveer BNPL voor onverwachte of dringende aankopen (kapotte wasmachine, bril), niet voor lifestyle-aankopen (nieuwe schoenen, gadgets).
- 6.Bouw een echte noodbuffer op: probeer maandelijks geld opzij te leggen zodat je grote aankopen voortaan volledig contant kunt betalen. Dit is de echte oplossing.
Veelgemaakte fouten rondom buy now, pay later: handig of een valkuil?
De grootste fouten die mensen met BNPL maken: (1) Ze zien het als gratis geld en geven veel meer uit dan gepland. (2) Ze nemen BNPL-aankopen bij meerdere winkels tegelijk, waardoor de schuld onzichtbaar wordt. (3) Ze missen termijnbetalingen omdat ze het geld al hebben uitgegeven, en raken in schuldenproblematiek. (4) Ze gebruiken BNPL terwijl hun maandinkomen al volledig opgesoupeerd is – dan gaat het mis. (5) Ze kijken niet naar de kleine lettertjes: boetes, rente na bepaalde termijn, gevolgen voor creditscores. (6) Ze zien BNPL als normale betaalwijze in plaats van een schuldinstrument.
Checklijst: ben je klaar om buy now, pay later: handig of een valkuil? te regelen?
- Je hebt 48 uur gewacht voordat je de BNPL-aankoop voltooid hebt.
- Je hebt een realistisch BNPL-budget per maand gesteld en weet wat je nog mag uitgeven.
- De BNPL-aankoop past volledig in je maandbudget zonder andere betalingen uit te stellen.
- Je hebt alle betaaldatums genoteerd en herinneringen ingesteld voor elke termijn.
- Je hebt geen BNPL tegelijk met 3 of meer andere aanbieders actief lopen.
- Je bent je bewust van je totale openstaande BNPL-schuld en deze is onder je noodbuffer.
- Je bent niet in de verleiding gekomen om méér BNPL-schuld aan te gaan omdat je 'toch al schulden hebt'.
- Je hebt je noodbuffer dit maand aangevuld zodat je volgende grote aankoop zonder BNPL kan betalen.
Let op: de informatie op Centencheck is algemeen van aard en geen individueel financieel advies. Neem bij twijfel contact op met een financieel adviseur die naar jouw volledige situatie kijkt.